NHỮNG ĐỔI MỚI QUAN TRỌNG CỦA KẾ TOÁN 2026
- Chi tiết
- Chuyên mục: Tổng hợp
NHỮNG ĐỔI MỚI CỦA KẾ TOÁN 2026 VÀ PHÂN BIỆT THÔNG TƯ 200/2014/TT-BTC VÀ THÔNG TƯ 99/2025/TT-BTC
Tóm tắt
Năm 2026 đánh dấu một bước ngoặt lớn trong ngành kế toán tại Việt Nam với sự ra đời của các văn bản pháp lý mới, thay thế những quy định đã tồn tại hơn một thập kỷ.
I. NHỮNG ĐỔI MỚI QUAN TRỌNG CỦA KẾ TOÁN 2026
Dưới đây là 4 đổi mới quan trọng nhất mà bạn cần lưu ý:
1. Thông tư 99/2025/TT-BTC thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC
Đây là thay đổi "chấn động" nhất đối với kế toán doanh nghiệp. Sau hơn 11 năm áp dụng Thông tư 200, Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư 99/2025/TT-BTC (có hiệu lực từ 01/01/2026) để cập nhật chế độ kế toán phù hợp với thực tiễn kinh doanh hiện đại.
- Thống nhất chế độ: Hướng dẫn mới cập nhật hệ thống chứng từ, sổ sách và báo cáo tài chính (BCTC) sát hơn với các chuẩn mực quốc tế.
- Đơn giản hóa: Cắt giảm các thủ tục rườm rà, tập trung vào bản chất kinh tế hơn là hình thức chứng từ.
- Đối tượng hưởng lợi: Các doanh nghiệp FDI, doanh nghiệp xuất nhập khẩu có dòng tiền chủ yếu bằng ngoại tệ sẽ giảm bớt được gánh nặng chênh lệch tỷ giá khi hạch toán và lập báo cáo.
- Nâng cao tính minh bạch: Việc chuyển đổi từ VAS (Chuẩn mực kế toán Việt Nam) sang IFRS giúp các doanh nghiệp niêm yết và các tập đoàn lớn dễ dàng tiếp cận vốn ngoại và nâng hạng thị trường chứng khoán.
- Đánh giá lại tài sản: Chuyển dịch dần từ mô hình "Giá gốc" sang "Giá trị hợp lý" đối với các công cụ tài chính phức tạp.
- Bãi bỏ thuế khoán: Đối với hộ kinh doanh, từ 01/01/2026 sẽ có sự chuyển dịch lớn trong phương pháp tính thuế, hướng tới việc hộ kinh doanh phải thực hiện chế độ kế toán minh bạch hơn nếu có doanh thu lớn (trên 3 tỷ đồng).
- Thuế Tiêu thụ đặc biệt: Luật mới áp dụng từ 2026 sẽ tăng lộ trình thuế đối với rượu, bia (lên mức 65% với bia và rượu trên 20 độ).
- Tiếp tục giảm thuế GTGT 8%: Nghị quyết của Quốc hội cho phép kéo dài chính sách giảm thuế GTGT 8% đến hết 31/12/2026.
2. Quyền lựa chọn Ngoại tệ làm đơn vị tiền tệ kế toán
Từ ngày 01/01/2026, các doanh nghiệp Việt Nam sẽ có quyền tự lựa chọn ngoại tệ làm đơn vị tiền tệ trong kế toán thay vì mặc định phải dùng Đồng Việt Nam (VND).
- Đối tượng hưởng lợi: Các doanh nghiệp FDI, doanh nghiệp xuất nhập khẩu có dòng tiền chủ yếu bằng ngoại tệ sẽ giảm bớt được gánh nặng chênh lệch tỷ giá khi hạch toán và lập báo cáo.
3. Bước tiến mới trong lộ trình áp dụng IFRS
Năm 2026 là giai đoạn then chốt trong lộ trình đưa Chuẩn mực Báo cáo Tài chính Quốc tế (IFRS) vào Việt Nam.
- Nâng cao tính minh bạch: Việc chuyển đổi từ VAS (Chuẩn mực kế toán Việt Nam) sang IFRS giúp các doanh nghiệp niêm yết và các tập đoàn lớn dễ dàng tiếp cận vốn ngoại và nâng hạng thị trường chứng khoán.
- Đánh giá lại tài sản: Chuyển dịch dần từ mô hình "Giá gốc" sang "Giá trị hợp lý" đối với các công cụ tài chính phức tạp.
4. Thay đổi về Thuế và Hộ kinh doanh
Kế toán cũng cần đặc biệt lưu ý các chính sách thuế đi kèm có hiệu lực từ 2026:
- Bãi bỏ thuế khoán: Đối với hộ kinh doanh, từ 01/01/2026 sẽ có sự chuyển dịch lớn trong phương pháp tính thuế, hướng tới việc hộ kinh doanh phải thực hiện chế độ kế toán minh bạch hơn nếu có doanh thu lớn (trên 3 tỷ đồng).
- Thuế Tiêu thụ đặc biệt: Luật mới áp dụng từ 2026 sẽ tăng lộ trình thuế đối với rượu, bia (lên mức 65% với bia và rượu trên 20 độ).
- Tiếp tục giảm thuế GTGT 8%: Nghị quyết của Quốc hội cho phép kéo dài chính sách giảm thuế GTGT 8% đến hết 31/12/2026.
II. Những điểm khác biệt giữa Thông tư 200 cũ và Thông tư 99 mới
Việc chuyển đổi từ Thông tư 200/2014/TT-BTC sang Thông tư 99/2025/TT-BTC (áp dụng cho năm tài chính 2026) là một cuộc "thay máu" về tư duy kế toán: chuyển từ quản lý hành chính sang phản ánh bản chất kinh tế.
Dưới đây là bảng so sánh những thay đổi cốt lõi nhất:
Bảng so sánh Thông tư 200 và Thông tư 99
|
Đặc điểm |
Thông tư 200/2014/TT-BTC |
Thông tư 99/2025/TT-BTC (Mới) |
|
Triết lý chủ đạo |
Chú trọng hình thức chứng từ, tuân thủ nghiêm ngặt mẫu biểu. |
Coi trọng bản chất hơn hình thức, linh hoạt cho doanh nghiệp. |
|
Triết lý chủ đạo |
Khá cứng nhắc, nhiều tài khoản chi tiết bắt buộc. |
Đơn giản hóa hệ thống tài khoản, loại bỏ các tài khoản trung gian không cần thiết. |
|
Đơn vị tiền tệ |
Ưu tiên VND, dùng ngoại tệ phải xin phép/thông báo phức tạp. |
Tự chủ lựa chọn ngoại tệ làm đơn vị kế toán nếu đáp ứng tiêu chí dòng tiền. |
|
Báo cáo tài chính |
Mẫu biểu cố định, khó thay đổi. |
Cho phép doanh nghiệp tự thiết kế mẫu BCTC miễn là đảm bảo các chỉ tiêu cốt lõi. |
|
Chứng từ kế toán |
Phải tuân thủ mẫu chuẩn của Bộ Tài chính. |
Doanh nghiệp tự thiết kế toàn bộ chứng từ, phù hợp với hệ thống ERP và số hóa. |
|
Ghi nhận tài sản |
Chủ yếu dựa trên Giá gốc (Historical Cost). |
Tiệm cận IFRS, bắt đầu áp dụng Giá trị hợp lý (Fair Value) cho một số nhóm tài sản. |
Những điểm "nóng" kế toán cần lưu ý ngay:
- Xử lý chênh lệch tỷ giá: Với việc cho phép chọn ngoại tệ làm đơn vị tiền tệ, các doanh nghiệp FDI sẽ không còn phải loay hoay với việc quy đổi tỷ giá hàng tháng để lên báo cáo nội bộ và báo cáo thuế riêng biệt.
- Số hóa hoàn toàn: Thông tư 99 thừa nhận tính pháp lý tối đa của chứng từ điện tử và chữ ký số. Việc lưu trữ bản cứng sẽ dần trở thành "thứ yếu" trong công tác thanh kiểm tra.
- Trình bày BCTC: Báo cáo lưu chuyển tiền tệ và Thuyết minh BCTC yêu cầu chi tiết hơn về các rủi ro tài chính và quản trị dòng tiền, thay vì chỉ liệt kê con số thô.
Lưu ý điều kiện khi học chứng chỉ kế toán trưởng
- Chi tiết
- Chuyên mục: Tổng hợp
Hiện nay, có rất nhiều Trung Tâm đào tạo kế toán trưởng, nhưng Trung Tâm nào thực sự tốt và điều quan trọng nhất là chứng chỉ do ai cấp.?
Thực trạng hoạt động ngân hàng xanh tại Việt Nam
- Chi tiết
- Chuyên mục: Tổng hợp
Phát triển bền vững với tăng trưởng xanh đang trở thành xu hướng phát triển chung của các quốc gia trên thế giới bởi tăng trưởng xanh có thể giải quyết đồng thời những vấn đề giữa tăng trưởng và môi trường - xã hội, đảm bảo tăng trưởng kinh tế với bảo vệ môi trường và xã hội. Thông qua vai trò cung ứng vốn cho nền kinh tế, hệ thống ngân hàng đóng vai trò quan trọng trong việc thực hiện tăng trưởng xanh với cơ chế khuyến khích đầu tư vào các dự án thân thiện môi trường, các ngân hàng trở thành ngân hàng xanh.
ĐỔI MỚI MÔ HÌNH TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ TẠI VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2014 – 2020
- Chi tiết
- Chuyên mục: Tổng hợp
ThS. Nguyễn Thị Minh Châu Khoa Ngân hàng
TÓM TẮT:
Trong gần 30 năm đổi mới nền kinh tế (1986 – 2014), nền kinh tế Việt Nam đã đạt được thành công nhất định, thể hiện qua việc nước ta đã thoát ra khỏi tình trạng kém phát triển. Một trong những nguyên nhân đạt đến thành công này chính là việc lựa chọn mô hình tăng trưởng kinh tế phù hợp với bối cảnh kinh tế Việt Nam. Tuy nhiên, trong những năm trở lại đây, được đánh dấu bằng cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới năm 2008, nền kinh tế nước ta đã bắt đầu bộc lộ những dấu hiệu bất ổn, đòi hỏi phải có sự thay đổi để phát triển bền vững. Đứng trước tình hình đó, Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI đã chỉ rõ cần phải thay đổi mô hình tăng trưởng kinh tế. Trên cơ sở đánh giá những ưu nhược điểm của mô hình tăng trưởng kinh tế hiện tại, tác giả đề xuất mô hình tăng trưởng kinh tế mới cũng như những giải pháp phù hợp để áp dụng mô hình kinh tế mới trong giai đoạn 2014 – 2020.
TỪ KHÓA: Mô hình tăng trưởng kinh tế, tái cấu trúc, tăng trưởng bền vững
Xem thêm: ĐỔI MỚI MÔ HÌNH TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ TẠI VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2014 – 2020
Kinh nghiệm phát triển trái phiếu xanh của Trung Quốc cho Việt Nam
- Chi tiết
- Chuyên mục: Tổng hợp
KINH NGHIỆM PHÁT TRIỂN TRÁI PHIẾU XANH CỦA TRUNG QUỐC CHO VIỆT NAM
ThS. Nguyễn Thị Minh Châu
Tóm tắt
Tài chính xanh, trong đó có trái phiếu xanh đang dần đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành nguồn vốn phục vụ cho các quốc gia tăng trưởng bền vững. Được ra đời từ năm 2008, trái phiếu xanh đang dần trở thành một công cụ hữu hiệu của các quốc gia trong việc thu hút vốn cho những dự án gắn liền với môi trường. Việt Nam cũng đang xem xét việc phát hành trái phiếu xanh ra thị trường nên những kinh nghiệm của các quốc gia đi trước là bài học kinh nghiệm quý giá cho Việt Nam trong việc hình thành và phát triển trái phiếu xanh. Trung Quốc, một quốc gia láng giềng lâu đời của Việt Nam, mới bắt đầu gia nhập thị trường trái phiếu xanh vào năm 2015 nhưng đến nay đã trở thành quốc gia dẫn đầu trên thị trường này. Vì vậy, bài viết tập trung nghiên cứu về kinh nghiệm phát triển trái phiếu xanh tại Trung Quốc làm cơ sở đưa ra một số đề xuất nhằm hình thành và phát triển trái phiếu xanh tại Việt Nam trong thời gian tới.
Từ khóa: trái phiếu xanh
Xem thêm: Kinh nghiệm phát triển trái phiếu xanh của Trung Quốc cho Việt Nam
Bình luận Luật cạnh tranh
- Chi tiết
- Chuyên mục: Tổng hợp
TÓM TẮT - (Th.s Nguyễn Văn Huyên)
Lịch sử kinh tế của loài người được đánh dấu khởi nguyên là hoạt động săn bắn hái lượm chiếm đoạt sản phẩm tự nhiên, tiến dần lên nền kinh tế sản xuất tự túc tự cấp, sau này lại được thay bằng nền kinh tế thị trường xen lẫn nền kinh tế kế hoạch tập trung trong khoảng thời gian ngắn ngủi. Thực tế lịch sử cho thấy chưa có một nền kinh tế nào ưu việt hơn nền kinh tế thị trường bởi sự đa dạng hóa sở hữu, đa thành phần kinh tế, đa chủ thể kinh doanh và đa lợi ích kinh tế ẩn chứa sự sáng tạo vô tận của con người, nuôi dưỡng sự cạnh tranh để trở thành nguồn năng lượng không bao giờ vơi cạn thúc đẩy kinh tế phát triển không ngừng càng làm cho cạnh tranh trở thành quy luật tất yếu và là nguồn động lực không thể thay thế. Nơi nào triệt tiêu cạnh tranh nơi đó triệt tiêu sự phát triển.
Quản trị công ty và một số đề xuất cho Việt Nam
- Chi tiết
- Chuyên mục: Tổng hợp
KINH NGHIỆM QUẢN TRỊ CÔNG TY NIÊM YẾT TẠI THÁI LAN
VÀ MỘT SỐ ĐỀ XUẤT CHO VIỆT NAM
ThS. Nguyễn Thị Minh Châu.
Tóm tắt
Trong xu hướng hội nhập kinh tế quốc tế nói chung và khu vực Đông Nam Á nói riêng, Việt Nam đã có những cải thiện đáng kể trong hoạt động quản trị công ty (QTCT), đặc biệt là QTCT của các công ty niêm yết. Tuy nhiên, theo kết quả đánh giá của Diễn đàn các thị trường vốn ASEAN, chất lượng QTCT Việt Nam đứng ở mức thấp nhất chi, trong khi, điểm trung bình QTCT Thái Lan cao nhất trong khu vực. Vì vậy, bài viết tập trung nghiên cứu về kinh nghiệm QTCT tại Thái Lan làm cơ sở đưa ra một số đề xuất nhằm nâng cao chất lượng hoạt động này tại Việt Nam trong thời gian tới.
Từ khóa: quản trị công ty niêm yết
Ứng dụng excel lập bảng khấu hao tài sản cố định
- Chi tiết
- Chuyên mục: Tổng hợp
ỨNG DỤNG EXCEL LẬP BẢNG KHẤU HAO TÀI SẢN CỐ ĐỊNH (TSCĐ)
1. Phương pháp khấu hao TSCĐ theo đường thẳng
+ Hàm sử dụng: SLN(cost,salvage,life)
Trong đó:
Cost: nguyên giá tài sản cố định (xác định theo TT45)
Salvage: giá trị thu hồi khi thanh lý (tại VN hay áp dụng giá trị này là 0 đồng)
Life: thời gian khấu hao
Tổng cục thuế hướng dẫn quyết toán thuế TNCN, TNDN
- Chi tiết
- Chuyên mục: Tổng hợp
Tổng cục thuế hướng dẫn quyết toán thuế TNCN, TNDN năm 2016
Ngày 3/3/2017, Tổng cục Thuế đã ban hành hướng dẫn quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN), thu nhập cá nhân (TNCN), hỗ trợ cá nhân, tổ chức thuận lợi hơn trong việc quyết toán thuế TNDN, TNCN năm 2016.
Xem thêm: Tổng cục thuế hướng dẫn quyết toán thuế TNCN, TNDN
Một số công cụ excel tiện ích cho kế toán
- Chi tiết
- Chuyên mục: Tổng hợp
Công cụ tiện ích trong excel dành cho kế toán.
CỐ ĐỊNH DÒNG CỘT (Đóng băng – Freeze Panel)
Khi bạn làm việc với một bảng dữ liệu có nhiều cột thông tin và khối lượng dòng dữ liệu lớn thì mỗi lần làm việc với các dòng dữ liệu phía dưới hay các cột thông tin bên phải thì phần dữ liệu phía trên hoặc bên phải sẽ bị cuộn mất, bạn có thể sử dụng thao tác cố định dòng hoặc cố định hoặc cố định cả dòng và cột để giữ cố định phần tiêu đề như sau:
Kế toán doanh thu của hợp đồng xây dựng
- Chi tiết
- Chuyên mục: Tổng hợp
Hướng dẫn thực hiện thông tư 200
KẾ TOÁN DOANH THU
CỦA HỢP ĐỒNG XÂY DỰNG
ThS. Nguyễn Thành Long
I/ Khái quát về doanh thu của hợp đồng xây dựng
1/ Doanh thu của hợp đồng xây dựng
Doanh thu của hợp đồng xây dựng bao gồm:
- Doanh thu ban đầu được ghi trong hợp đồng;
- Các khoản tăng, giảm khi thực hiện hợp đồng, các khoản tiền thưởng và các khoản thanh toán khác nếu các khoản này có khả năng làm thay đổi doanh thu, và có thể xác định được một cách đáng tin cậy:
